(آيه 2)- اين آيه به شرح گوشهاى از علم بىپايان پروردگار به تناسب توصيف خداوند به «حكيم» و «خبير» در آيه قبل پرداخته، چنين مىگويد: «آنچه را در زمين فرو مىرود و آنچه را از آن خارج مىشود مىداند» (يَعْلَمُ ما يَلِجُ فِي الْأَرْضِ وَ ما يَخْرُجُ مِنْها).
آرى! او از تمام قطرات باران و امواج سيلاب كه در اعماق زمين فرو مىروند و به طبقه نفوذ ناپذير مىرسند و در آنجا متمركز و براى انسانها ذخيره مىشوند آگاه است.
او از دانههاى گياهان كه در زمين فرو مىروند و روزى به درخت سرسبز يا گياه پر طراوتى تبديل مىگردند با خبر است.
از ريشههاى درختان به هنگامى كه در جستجوى آب و غذا به اعماق زمين پيشروى مىكنند.
از امواج الكتريسته، از گازهاى مختلف و ذرات هوا كه به داخل زمين نفوذ مىكنند، و نيز از گنجها و دفينهها و اجساد مردگان اعم از انسانها و غير انسانها كه در اين زمين گسترده دفن مىشوند، آرى از همه اينها با خبر است.
همچنين از گياهانى كه از زمين خارج مىشوند، از انسانها كه از آن برخاستهاند، از چشمههايى كه از آن مىجوشد، از گازهايى كه از آن بر مىخيزد، از آتشفشانهايى كه از آن زبانه مىكشد، و خلاصه از تمام موجوداتى كه از اعماق زمين بيرون مىريزند، اعم از آنچه ما مىدانيم و نمىدانيم، او از همه آنها مطلع و آگاه است.
سپس مىافزايد: «او از آنچه از آسمان نازل مىشود و يا به آسمان بالا مىرود باخبر است» (وَ ما يَنْزِلُ مِنَ السَّماءِ وَ ما يَعْرُجُ فِيها).
از دانههاى باران، از اشعه حياتبخش خورشيد، از امواج نيرومند وحى و شرايع آسمانى، از فرشتگانى كه براى ابلاغ رسالت يا انجام مأموريتهاى ديگر به زمين نزول مىكنند، از اشعه كيهانى كه از ماوراء جوّ به زمين نازل مىشود، از شهابها و سنگريزههاى سرگردان فضا كه به سوى زمين جذب مىشوند، او از همه اينها مطلع است.
و نيز از اعمال بندگان كه به آسمان عروج مىكند، از فرشتگانى كه پس از اداى رسالت خود به آسمان باز مىگردند، از شياطينى كه براى استراق سمع به آسمانها مىروند، از بخارهايى كه از دريا بر مىخيزد و بر فراز آسمان ابرها را تشكيل مىدهد، از آهى كه از دل مظلومى بر مىخيزد و به آسمان صعود مىكند، آرى از همه اينها آگاه است.
و در پايان مىافزايد: «اوست مهربان و آمرزنده» (وَ هُوَ الرَّحِيمُ الْغَفُورُ).
