(آيه 9)- در آيات گذشته اشاره سر بستهاى به عذاب الهى در قيامت شده بود، در اينجا كه توضيح و تفسيرى بر اين معنى است بعضى از ويژگيهاى روز قيامت را بازگو مىكند، و سپس كيفيت عذاب تكذيب كنندگان را.
مىفرمايد: اين عذاب الهى «در آن روزى است كه آسمان (كرات آسمانى) به شدت به حركت در مىآيد» (يَوْمَ تَمُورُ السَّماءُ مَوْراً).
بدين ترتيب در آستانه قيامت نظام حاكم بر كرات آسمانى بر هم مىريزد آنها از مدارات خود منحرف مىشوند، و به هر سو رفت و آمد مىكنند، سپس درهم نور ديده مىشوند، و به جاى آنها آسمانى نو به فرمان خدا بر پا مىشود، چنانكه آيه 104 سوره انبياء مىگويد: «روزى كه آسمان را همچون طومار در هم مىپيچيم».
و در آيه 48 سوره ابراهيم مىخوانيم: «روزى كه اين زمين به زمينى ديگر و آسمانها به آسمان ديگرى تبديل مىشود».
(آيه 10)- سپس مىافزايد: «و (روزى كه) كوهها از جا كنده و متحرك مىشوند»! و به شهادت آيات ديگر قرآن سپس متلاشى مىگردند (وَ تَسِيرُ الْجِبالُ سَيْراً).
اينها همه اشاره به آن است كه اين دنيا و تمام پناهگاههاى آن در هم كوبيده مىشود، جهانى نو، با نظاماتى نوين جاى آن را مىگيرد و انسان در برابر نتايج اعمال خويش، قرار خواهد گرفت.
(آيه 11)- لذا در اين آيه مىافزايد: چون چنين است «واى در آن روز بر تكذيب كنندگان»! (فَوَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّبِينَ).
آرى! در حالى كه وحشت و اضطراب ناشى از دگرگونى جهان، همگان را فرا گرفته، وحشت عظيمترى به سراغ «مكذّبين» مىآيد كه همان عذاب الهى است چرا كه «ويل» اظهار تأسف و اندوه است بر وقوع يك حادثه نا مطلوب.
(آيه 12)- سپس به معرفى اين مكذّبين پرداخته، مىفرمايد: «همانها كه در سخنان باطل به بازى مشغولند» (الَّذِينَ هُمْ فِي خَوْضٍ يَلْعَبُونَ).
آيات قرآن را «دروغ»، و معجزات پيامبر صلّى اللّه عليه و آله را «سحر» مىخوانند، و آورنده آن را «مجنون» مىشمرند، همه حقايق را به بازى گرفته، و به سخريه و استهزا در برابر آنها مىپردازند.
«خوض» به معنى ورود در سخنان باطل است، و در اصل به معنى وارد شدن در آب و عبور از آن است.
