(آيه 28)- اين آيه صحنه قيامت را به طرز بسيار گويائى ترسيم كرده، مىگويد: «در آن روز هرامتى را مىبينى (كه از شدت ترس و وحشت) بر زانو نشسته» (وَ تَرى كُلَّ أُمَّةٍ جاثِيَةً).
سپس دومين صحنه از صحنههاى قيامت را به اين صورت بيان مىكند كه:
«هرامتى به سوى كتابش خوانده مىشود (و به آنها مىگويند:) امروز جزاى آنچه را انجام مىداديد به شما مىدهند» (كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعى إِلى كِتابِهَا الْيَوْمَ تُجْزَوْنَ ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ).
اين كتاب همان نامه اعمالى است كه تمام نيكيها و بديها، زشتيها و زيبائيهاى گفتار و كردار انسانها در آن ثبت است.
تعبير «كُلُّ أُمَّةٍ تُدْعى إِلى كِتابِهَا» نشان مىدهد كه علاوه بر نامه اعمالى كه براى هر انسانى جداگانه موجود است هر امتى نيز نامه اعمالى متعلق به جمع و گروه خود دارد.
(آيه 29)- بار ديگر از سوى خداوند به آنها خطاب مىشود و به عنوان تأكيد مىگويد: «اين كتاب ما است كه به حق با شما سخن مىگويد» و اعمال شما را بازگو مىكند! (هذا كِتابُنا يَنْطِقُ عَلَيْكُمْ بِالْحَقِّ).
آن روز كه شما هر چه مىخواستيد انجام مىداديد هرگز باور نمىكرديد كه اعمالتان در جايى ثبت شود، ولى «ما آنچه را انجام مىداديد مىنوشتيم» (إِنَّا كُنَّا نَسْتَنْسِخُ ما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ).
(آيه 30)- در اين آيه مرحله نهائى دادرسى قيامت را بيان مىكند، آنجا كه هرگروهى به نتيجه اعمال خود مىرسند.
مىفرمايد: «اما كسانى كه ايمان آوردند و عمل صالح انجام دادند پروردگارشان آنها را در رحمت خود وارد مىكند» (فَأَمَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ فَيُدْخِلُهُمْ رَبُّهُمْ فِي رَحْمَتِهِ).
و در پايان آيه مىفرمايد: «اين پيروزى آشكار است» (ذلِكَ هُوَ الْفَوْزُ الْمُبِينُ).





