وظیفه‌ مهم صیانت از دین در عصر غیبت به دو صورت انجام می‌گیرد:

1. ولایت باطنی از پس پرده‌ غیبت (ولایت تکوینی)
ولایت حضرت حجت(عج) در زمان غیبت، همانند نفع رسانی خورشیدی است که در پشت ابر قرار دارد. این حقیقت در روایات متعددی بیان شده است. جابر بن عبدالله انصاری از پیامبر(ص) از بهره‌مندی شیعیان از قائم در زمان غیبت سؤال کرد که حضرت فرمود: آری سوگند به خداوندی که مرا به پیامبری برانگیخت، مردمان از او بهره‌مند می‌شوند و از نور ولایتش کسب نور می‌کنند، آن چنان که مردم از خورشید استفاده می‌کنند، اگر چه در پشت ابرها نهان باشد.


حضور ظاهری در انجام ولایت باطنی ضروری نیست، چنانکه مولا علی(ع) در کلامی به کمیل می‌فرمایند:«اللهم بَلی. لا تخلو الارضُ من قائم لله بِحُجَّةٍ، امّا ظاهراً مشهوراً، و امّا خائفاً مغموراً، لِئَلا تَبْطُلَ حُحَجُ الله و بینّاتُهُ»؛ زمین هیچ گاه از حجّت الهی خالی نیست که برای خدا با برهان روشن قیام کند یا آشکار و شناخته شده و یا ترسان و پنهان تا حجّت خدا باطل نشود.